เครือข่ายสหกรณ์เลย เชื่อมโยง ศพก. เพิ่มประสิทธิภาพการผลิต แปรรูป และตลาด

ศูนย์เรียนรู้การเกษตรเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตสินค้าเกษตร (ศพก.) ตำบลนาซ่าว ตั้งอยู่ที่เลขที่ 41 หมู่ที่ 3 ตำบลนาซ่าว อำเภอเชียงคาน จังหวัดเลย โดยมีนายทำเนียบ อารยะศิลปธร เป็นเกษตรกรต้นแบบ และเป็นประธานศูนย์ฯ โดยเมื่อช่วงเดือนมกราคม 2562 ทีมงานสำนักงานสหกรณ์จังหวัดเลย นำโดยนายวัฒนะ สัตยวงศ์ทิพย์ ผู้อำนวยการกลุ่มจัดตั้งและส่งเสริมสหกรณ์ เดินทางมาพบกับ นายทำเนียบ อารยะศิลปธร หรือที่ชาวบ้านระแวกนั้นรู้จักในนามของ “ครูตุ๋ย” เพื่อแลกเปลี่ยนข้อมูลการผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวพันธุ์ดี และการบริหารงานกลุ่ม นายทำเนียบ อารยะศิลปธร ได้เล่าว่า เมื่อก่อนเริ่มก่อตั้งศูนย์ข้าวชุมชน เกษตรกรในพื้นที่ซึ่งมีการปลูกข้าว เป็นหลักในชุมชนยังต่างคนต่างทำในวิถีเดิมๆ เป็นเพียงผู้ปลูกข้าวเพื่อการบริโภคและขายในตลาดท้องถิ่น ประสบปัญหาต่างๆ เช่นปัญหาเรื่องของพ่อค้าคนกลาง สภาพดินที่เสื่อม ต้องใช้ปุ๋ยในปริมาณมากขึ้น เป็นบ่อเกิดของปัญหาต้นทุนในการผลิตสูง และสุดท้ายเมื่อได้ผลผลิต ก็ไม่สามารถกำหนดราคาขายได้ เป็นต้น เริ่มต้นจากการที่ตนได้เข้ารับการฝึกอบรมแล้ว ได้นำมาเผยแพร่ความรู้สู่เกษตรกรชุมชน และมีการรวมกลุ่มเพื่อผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าว เกษตรกรที่ส่วนใหญ่แล้วเป็นคนในวัยที่มีอายุค่อนข้างมากและยุคสมัยที่พัฒนาไป เกษตรกรจึงจำเป็นต้องพัฒนา เรียนรู้มากยิ่งขึ้นกว่าที่จะรู้เพียงแต่ว่าปลูกให้ได้ผลผลิตปริมาณมากเท่านั้น แต่ควรจะต้องแสวงหาความรู้ใหม่เพิ่มเติมให้มากขึ้น การเรียนรู้นวัตกรรมที่จะนำมาใช้ในการสร้างสรรค์คุณค่าและมูลค่าให้กับผลผลิต โดยให้ความสำคัญกับคุณภาพ และการลดต้นทุนการผลิต และเมื่อได้ผลผลิตที่มีคุณภาพก็สามารถกำหนดราคาขายเองได้ พร้อมๆ กับดำรงวิถีการเกษตรให้เติบโตอยู่ร่วมกับชุมชนได้อย่างยั่งยืน โดยทางศูนย์มีความโดดเด่นเรื่องดินและปุ๋ย ลดการใช้สารเคมี โดยผลิตปุ๋ยใช้เอง เป็นการเรียนรู้เพื่อลดต้นทุนการผลิตข้าว การผลิตปุ๋ยหมักสูตรพระราชทาน จากแต่ก่อนที่มีการใช้ปุ๋ยเคมีครั้งละถึง 50 กิโลกรัมต่อไร่ ปัจจุบันเลิกใช้ปุ๋ยเคมี โดยมีวิธีการเช่น ปลูกปอเทือง ปุ๋ยพืชสด ปุ๋ยคอกและโฮโมนที่ผลิตขึ้นใช้เอง เป็นต้น มีการให้ความรู้ในการผลิตขยายสารชีวภัณฑ์ เพื่อป้องกันกำจัดแมลงศัตรูพืชใช้เอง การเรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียง เช่น การปลูกข้าว และเลี้ยงปลาในนาข้าว นำผลผลิตข้าวมาแปรรูปเป็นข้าวกล้องอินทรีย์ ชาข้าวกล้อง เพื่อสร้างอาชีพเสริมเพิ่มรายได้ พร้อมมีแปลงนาสาธิตพื้นที่ปลูกข้าว 8 ไร่ 2 งาน ลงพื้นที่เยี่ยมเยือนของทีมงานสำนักงานสหกรณ์จังหวัดเลย ในครั้งนี้ ได้แลกเปลี่ยนความคิดเห็นในเรื่องการเพิ่มประสิทธิภาพการผลิต การแปรรูป และการตลาด ซึ่งนายวัฒนะ สัตยวงศ์ทิพย์ ผู้อำนวยการกลุ่มจัดตั้งและส่งเสริมสหกรณ์ กล่าวทิ้งท้ายกับนายทำเนียบ อารยะศิลปธร ประธานศูนย์ฯ ว่า จะนำผลผลิตข้าวจากโครงการนาแปลงใหญ่นี้ไปวางจำหน่ายที่ศูนย์กระจายสินค้าสหกรณ์ และหากกลุ่มมีความต้องการจดทะเบียนจัดตั้งเป็นสหกรณ์ ก็พร้อมจะสนับสนุน เพื่อเป็นอีกหนึ่งแรงที่ช่วยส่งเสริมสนับสนุนการเชื่อมโยงเครือข่ายต่อไป ส่วนเกษตรกรที่มีพื้นที่น้อยแต่ประสงค์จะทำการผลิตเพื่อเลี้ยงครอบครัว สามารถเดินทางเข้าศึกษาดูงานเพื่อนำไปประยุกต์ใช้ในพื้นที่ของตนเองต่อไปได้ที่ ศูนย์เรียนรู้การเกษตรเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตสินค้าเกษตร (ศพก.) ตำบลนาซ่าว ตั้งอยู่เลขที่ 41 หมู่ที่ 3 ตำบลนาซ่าว อำเภอเชียงคาน จังหวัดเลย โทร. 08 5743 1332