วันที่ 11 กรกฎาคม 2566 ผู้สื่อข่าวรายงานว่า นายปรัชญา เสริฐลือชา นายอำเภอบ้านไร่ พร้อมด้วยหัวหน้าส่วนราชการและทีมงานปกครองอำเภอบ้านไร่ เที่ยวชมสถานที่ท่องเที่ยว วัดเขาถ้ำตะพาบ ต.วังหิน เพื่อส่งเสริมเป็นแหล่งท่องเที่ยวที่สำคัญของอำเภอบ้านไร่ จ.อุทัยธานี
สำหรับประวัติถ้ำวัดเขาถ้ำตะพาบแต่เดิมเป็นภูเขามีป่าไม้ปกคลุมบริเวณรอบๆมีป่าไม้รกทึบเป็นจำนวนมากและมีชาวบ้านมาจับจองถากถ่างป่าเพื่อจะประกอบอาชีพทำไร่จนโล่งเตียนใกล้ๆบริเวณ ภูเขา ถ้ำ ชาวบ้านผู้ที่มาถากถ่าง คือ นายดำ กับนางยศ หมื่นนารา ผู้มาทำไร่บริเวณภูเขา ประมาณปี พ.ศ.2503 จนกระทั่งต่อมา ได้มีพระธุดงค์เดินทางผ่านมา คือ หลวงพ่อบุญเกิด ได้มาปักกลดในบริเวณแถวหมู่บ้านใกล้ภูเขา เมื่อชาวบ้านได้พบกับพระธุดงค์ชาวบ้านจึงมีความคิดที่จะนิมนต์พระธุดงค์ให้ไปสำรวจที่ภูเขา จึงได้พบถ้ำหลายถ้ำ ถ้ำน้อย ถ้ำใหญ่ มีความสวยงามมาก
เมื่อได้พบถ้ำชาวบ้านจึงนิมนต์พระธุดงค์ให้อยู่ที่ถ้ำแห่งนี้พระธุดงค์จึงได้พักสงฆ์อยู่ตามที่ชาวบ้านขอนิมนต์พระธุดงค์และชาวบ้านจึงได้พัฒนาที่พักสงฆ์โดยการถากถ่างป่าบริเวณถ้ำจนโล่งเตียนพอสมควรจึงสร้างศาลาไว้หนึ่งหลังเพื่อไว้ทำบุญ พระธุดงค์ได้จำพรรษาเป็นเวลา 5 ปี จึงได้เดินทางไปธุดงค์ที่อื่นต่อ
ต่อมาประมาณปี พ.ศ.2507 ได้มีพระเดินผ่านมาทางนี้ คือ หลวงพ่อแสวง โดยมากับขบวนรถบัสของ หลวงพ่อเขียดทางคณะเมื่อชาวบ้านรู้ข่าวว่าจะมีขบวนรถผ่านมาจึงไปรอดักขบวนรถบัส เมื่อชาวบ้านได้พบขบวนรถบัสจึงถามว่ามีพระมาด้วยหรือป่าว ปรากฏว่ามีและขาวบ้านจึงได้เห็นพระอยู่ในรถ หนึ่งในจำนวนนั้น คือ หลวงพ่อแสวงชาวบ้านได้นิมนต์พระไปที่พักสงฆ์ เมื่อมาถึงถ้ำชาวบ้านและพระจึงได้สำรวจถ้ำชาวบ้านจึงได้ขอนิมนต์หลวงพ่อแสวงใหอยู่จำพรรษาที่นี้เนื่องจากขาดพระที่จะทำบุญเพื่อจะปฏิบัติกิจของสงฆ์หลวงพ่อจึงได้ตกลงกับชาวบ้านว่าจะจำพรรษาอยู่
ซึ่งหลวงพ่อแสวงได้พัฒนาสร้างบันได เทปูน ทำทางขึ้นถ้ำและสร้างศาลาบนยอดเขา ซึ่งแต่เดิมไม่มีทางขึ้นอย่างสะดวกสมัยก่อนต้องตัดไม้ไผ่มาทำบันไดขึ้นลงถ้ำและได้สร้างศาลาไว้ทำบุญอีกหนึ่งหลังและกลองโต๊ะรูปมังกรร่วมกับชาวบ้านพัฒนา ต่อมาหลวงพ่อแสวงจึงได้ย้ายไปจำพรรษาที่วัดอื่นต่อไป
จนเมื่อประมาณปี พ.ศ.2535 ได้มีพระมาจำพรรษา คือ พระอธิการจำรอง พระธิการจำรองได้มาพัฒนาวัดร่วมกับชาวบ้านสร้างบันไดขึ้นลงถ้ำรูปทรงพญานาค พระอธิการ จำรองได้จำพรรษาที่วัดเป็นเวลา 6 ปี จึงได้ย้ายไปจำพรรษาที่วัดอื่นต่อไป
ทั้งนี้ในปี พ.ศ.2539 มีพระมาจำพรรษาคือ หลวงพ่อคล้าย ซึ่งในขณะนั้นพระอธิการ จำรอง ดำรงตำแหน่ง-รักษาการเจ้าอาวาสอยู่ ต่อมา พระอธิการ จำรองได้ย้ายไปจำพรรษาที่วัดอื่นต่อ หลวงพ่อคล้ายจึงได้ขึ้นเป็นเจ้าอาวาสต่อจากพระอธิการ จำรอง หลวงพ่อคล้ายได้พัฒนา สร้างวัตถุถาวร ได้สร้างโบสถ์ศาลาหลังใหม่ รั้ว กำแพงและเมรุขึ้นมาใหม่เพื่อให้วัดมีความเจริญมากขึ้นและเป็นที่ยืดเหนี่ยวจิตใจของชาวบ้านตลอดจนเรื่อยมา จนถึงปัจจุบัน
โดยวัดเขาถ้ำตะพาบ ตั้งอยู่ที่ ม.5 ต.วังหิน อ.บ้านไร่ จ.อุทัยธานี 61140,61180 มีพระครูอุทัยปัญญาวุฒิ (หลวงพ่อคล้าย) เป็นเจ้าอาวาสองค์ปัจจุบัน