ลานบ้านกลางเมือง / บูรพา โชติช่วง : นำผลการประชุมมรดกโลกวัฒนธรรมของประเทศไทยล่าสุดมาให้ได้รับทราบกัน
29 เมษายน 2564 ที่ผ่านมา มีการประชุมอนุกรรมการมรดกโลกทางวัฒนธรรม โดยนายอิทธิพล คุณปลื้ม รมว.วัฒนธรรม เป็นประธานการประชุมฯ ครั้งที่ 3/2564 ผ่านทางออนไลน์ กล่าวภายหลังว่า ที่ประชุมได้รับทราบรายงานความคืบหน้าการเสนอเมืองโบราณศรีเทพ จังหวัดเพชรบูรณ์ เพื่อเข้าสู่บัญชีมรดกโลกตามมติคณะรัฐมนตรี(ครม.) หลังจากเมื่อเดือนกุมภาพันธ์ที่ผ่านมาสำนักงานนโยบายและแผนทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมในฐานะเลขานุการคณะกรรมการแห่งชาติว่าด้วยอนุสัญญาคุ้มครองมรดกโลกได้จัดส่งเอกสารดังกล่าวไปยังศูนย์มรดกโลก ณ กรุงปารีส ประเทศฝรั่งเศส ซึ่งต่อมากระทรวงการต่างประเทศแจ้งว่าศูนย์มรดกโลกมีข้อเสนอแนะให้ประเทศไทยปรับปรุงเอกสารเพื่อให้มีความสมบูรณ์มากขึ้น โดยที่ประชุมได้มอบหมายกรมศิลปากรปรับปรุงแก้ไขเพื่อเสนอศูนย์มรดกโลกตรวจสอบอีกครั้งภายในวันที่ 30 กันยายน 2564 เพื่อให้เสนอเมืองโบราณศรีเทพเข้าสู่บัญชีมรดกโลกได้ทันในปี 2565
ขณะเดียวกัน ที่ประชุมได้รับทราบรายงานความคืบหน้าการจัดทำเอกสารนำเสนอวัดพระมหาธาตุวรมหาวิหาร จังหวัดนครศรีธรรมราช ซึ่งได้เข้าสู่บัญชีรายชื่อเบื้องต้นมรดกโลก(Tentative List) ปี 2556 ขณะนี้จังหวัดอยู่ระหว่างปรับปรุงเอกสารตามขอพิจารณาของคณะอนุกรรมการฯ คาดว่าจะแล้วเสร็จและเสนอต่อคณะอนุกรรมการฯ ในเดือนมิถุนายน 2564 และแปลเอกสารเป็นภาษาอังกฤษเพื่อเสนอต่อคณะกรรมการแห่งชาติว่าด้วยอนุสัญญาคุ้มครองมรดกโลก และเสนอขอรับความเห็นชอบจากครม.ในเดือนสิงหาคมนี้ หลังจากนั้นไทยจะส่งเอกสารดังกล่าวไปยังศูนย์มรดกโลกภายในเดือนพฤศจิกายน 2564
“นอกจากนี้ที่ประชุมมีมติเห็นชอบกรอบข้อกำหนดการจัดทำรายงานการศึกษาผลกระทบแหล่งมรดกโลกนครประวัติศาสตร์พระนครศรีอยุธยา (Heritage Impact Assessment – HIA) ที่ศูนย์มรดกโลกเสนอให้ประเทศไทยดำเนินการเพื่อสร้างมาตรการลดผลกระทบต่อแหล่งมรดกโลกดังกล่าว โดยกรมศิลปากรจะนำกรอบข้อกำหนดไปหารือกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องดำเนินการ” รมว.วัฒนธรรม กล่าวภาพรวมผลการประชุม
เกี่ยวกับเมืองโบราณศรีเทพ จ.เพชรบูรณ์ เป็นเมืองสมัยวัฒนธรรมทวารวดี อายุราวพุทธศตวรรษที่ 14 ที่มีหลักฐานคูน้ำคันดินที่สมบูรณ์ที่สุดแห่งหนึ่งของประเทศไทย มีโบราณสถานสำคัญหลายแห่ง ได้แก่ เขาคลังใน ปรางค์สองพี่น้อง ปรางค์ศรีเทพ เขาคลังนอก ปรางค์ฤาษี เป็นต้น นอกเมืองยังเป็นที่ตั้งของถ้ำเขาถมอรัตน์ โบราณสถานซึ่งปรากฏภาพสลักพระพุทธรูปและพระโพธิสัตว์ในพุทธศาสนาแบบมหายาน ถือเป็นภูเขาศักดิ์สิทธิ์ที่มีความเกี่ยวพันกับการนับถือศาสนาของผู้คนในเมืองศรีเทพสมัยโบราณ และด้วยความสำคัญความโดดเด่นของเมืองโบราณศรีเทพ กรมศิลปากร กระทรวงวัฒนธรรมจึงมีนโยบายผลักดันให้อุทยานประวัติศาสตร์ศรีเทพเสนอการขึ้นทะเบียนเป็นมรดกโลกทางวัฒนธรรม ปัจจุบันอยู่ในบัญชีเบื้องต้นมรดกโลก(Tentative list) (The Ancient Town of Si Thep , 2019) แล้ว และคณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบเสนออุทยานประวัติศาสตร์ศรีเทพขึ้นเป็นแหล่งมรดกโลกทางวัฒนธรรมแห่งใหม่ ในการประชุมสมัยสามัญขององค์การยูเนสโกในปี 2565
เกร็ดข้อมูลมรดกโลกทางวัฒนธรรมของไทย ที่ได้รับการขึ้นทะเบียนมรดกโลกยูเนสโกแล้ว มี 3 แห่ง ได้แก่ อุทยานประวัติศาสตร์พระนครศรีอยุธยา ปี 2534 อุทยานประวัติศาสตร์สุโขทัยและเมืองบริวาร (ศรีสัชนาลัยและกำแพงเพชร) ปี 2534 และแหล่งโบราณคดีบ้านเชียง จ.อุดรธานี ปี 2535 ตั้งแต่นั้นมาแหล่งมรดกทางวัฒนธรรมของไทยก็ห่างเหินการจารึกมรดกโลกมาเป็นระยะเวลา 29 ปี ส่วนอุทยานประวัติศาสตร์ภูพระบาท หลังจากที่พลาดการเสนอเป็นมรดกโลก (2559) ที่ต้องนำเอกสาร Nominations File กลับมาปรับปรุงให้สมบูรณ์ เข้าหลักเกณฑ์คุณสมบัติความโดดเด่นสากล เมื่อปรับปรุงเสร็จดีแล้วจึงนำไปเสนอใหม่
หวังว่าเอกสารเสนอเมืองโบราณศรีเทพเป็นมรดกโลก คงไม่เดินซ้ำรอยเช่นอุทยานฯภูพระบาท และหวังว่าปี 2565 เมืองไทยคงจะได้รับข่าวดี
ขณะเดียวกัน ที่ประชุมได้รับทราบรายงานความคืบหน้าการจัดทำเอกสารนำเสนอวัดพระมหาธาตุวรมหาวิหาร จังหวัดนครศรีธรรมราช ซึ่งได้เข้าสู่บัญชีรายชื่อเบื้องต้นมรดกโลก(Tentative List) ปี 2556 ขณะนี้จังหวัดอยู่ระหว่างปรับปรุงเอกสารตามขอพิจารณาของคณะอนุกรรมการฯ คาดว่าจะแล้วเสร็จและเสนอต่อคณะอนุกรรมการฯ ในเดือนมิถุนายน 2564 และแปลเอกสารเป็นภาษาอังกฤษเพื่อเสนอต่อคณะกรรมการแห่งชาติว่าด้วยอนุสัญญาคุ้มครองมรดกโลก และเสนอขอรับความเห็นชอบจากครม.ในเดือนสิงหาคมนี้ หลังจากนั้นไทยจะส่งเอกสารดังกล่าวไปยังศูนย์มรดกโลกภายในเดือนพฤศจิกายน 2564
“นอกจากนี้ที่ประชุมมีมติเห็นชอบกรอบข้อกำหนดการจัดทำรายงานการศึกษาผลกระทบแหล่งมรดกโลกนครประวัติศาสตร์พระนครศรีอยุธยา (Heritage Impact Assessment – HIA) ที่ศูนย์มรดกโลกเสนอให้ประเทศไทยดำเนินการเพื่อสร้างมาตรการลดผลกระทบต่อแหล่งมรดกโลกดังกล่าว โดยกรมศิลปากรจะนำกรอบข้อกำหนดไปหารือกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องดำเนินการ” รมว.วัฒนธรรม กล่าวภาพรวมผลการประชุม
เกี่ยวกับเมืองโบราณศรีเทพ จ.เพชรบูรณ์ เป็นเมืองสมัยวัฒนธรรมทวารวดี อายุราวพุทธศตวรรษที่ 14 ที่มีหลักฐานคูน้ำคันดินที่สมบูรณ์ที่สุดแห่งหนึ่งของประเทศไทย มีโบราณสถานสำคัญหลายแห่ง ได้แก่ เขาคลังใน ปรางค์สองพี่น้อง ปรางค์ศรีเทพ เขาคลังนอก ปรางค์ฤาษี เป็นต้น นอกเมืองยังเป็นที่ตั้งของถ้ำเขาถมอรัตน์ โบราณสถานซึ่งปรากฏภาพสลักพระพุทธรูปและพระโพธิสัตว์ในพุทธศาสนาแบบมหายาน ถือเป็นภูเขาศักดิ์สิทธิ์ที่มีความเกี่ยวพันกับการนับถือศาสนาของผู้คนในเมืองศรีเทพสมัยโบราณ และด้วยความสำคัญความโดดเด่นของเมืองโบราณศรีเทพ กรมศิลปากร กระทรวงวัฒนธรรมจึงมีนโยบายผลักดันให้อุทยานประวัติศาสตร์ศรีเทพเสนอการขึ้นทะเบียนเป็นมรดกโลกทางวัฒนธรรม ปัจจุบันอยู่ในบัญชีเบื้องต้นมรดกโลก(Tentative list) (The Ancient Town of Si Thep , 2019) แล้ว และคณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบเสนออุทยานประวัติศาสตร์ศรีเทพขึ้นเป็นแหล่งมรดกโลกทางวัฒนธรรมแห่งใหม่ ในการประชุมสมัยสามัญขององค์การยูเนสโกในปี 2565
เกร็ดข้อมูลมรดกโลกทางวัฒนธรรมของไทย ที่ได้รับการขึ้นทะเบียนมรดกโลกยูเนสโกแล้ว มี 3 แห่ง ได้แก่ อุทยานประวัติศาสตร์พระนครศรีอยุธยา ปี 2534 อุทยานประวัติศาสตร์สุโขทัยและเมืองบริวาร (ศรีสัชนาลัยและกำแพงเพชร) ปี 2534 และแหล่งโบราณคดีบ้านเชียง จ.อุดรธานี ปี 2535 ตั้งแต่นั้นมาแหล่งมรดกทางวัฒนธรรมของไทยก็ห่างเหินการจารึกมรดกโลกมาเป็นระยะเวลา 29 ปี ส่วนอุทยานประวัติศาสตร์ภูพระบาท หลังจากที่พลาดการเสนอเป็นมรดกโลก (2559) ที่ต้องนำเอกสาร Nominations File กลับมาปรับปรุงให้สมบูรณ์ เข้าหลักเกณฑ์คุณสมบัติความโดดเด่นสากล เมื่อปรับปรุงเสร็จดีแล้วจึงนำไปเสนอใหม่
หวังว่าเอกสารเสนอเมืองโบราณศรีเทพเป็นมรดกโลก คงไม่เดินซ้ำรอยเช่นอุทยานฯภูพระบาท และหวังว่าปี 2565 เมืองไทยคงจะได้รับข่าวดี